Dự thảo điều chỉnh thuế thu nhập cá nhân: Quá nhỏ so với thực tế

Dự thảo điều chỉnh thuế thu nhập cá nhân: Quá nhỏ so với thực tế

Việc Bộ Tài chính đưa dự thảo về việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân đang đặt ra nhiều câu hỏi đối với người làm chính sách. Không ít ý kiến thắc mắc cho rằng mức điều chỉnh lần này chưa giải quyết được thực trạng. Nhiều người cho rằng mức tăng ngưỡng chịu thuế thu nhập cá nhân sắp tới là quá nhỏ.

 

Điều chỉnh ngưỡng chịu thuế

Bộ Tài chính vừa có công văn gửi xin ý kiến các bộ ngành, địa phương và các tổ chức, cá nhân về dự thảo nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh (GTGC) của thuế thu nhập cá nhân (TNCN).

Theo đó, căn cứ pháp luật, tại Khoản 4 Điều 1 Luật số 26/2012/QH13 quy định: “Trường hợp chỉ số giá tiêu dùng (CPI) biến động trên 20% so với thời điểm luật có hiệu lực thi hành hoặc thời điểm điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh gần nhất thì Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh quy định tại khoản này phù hợp với biến động của giá cả để áp dụng cho kỳ tính thuế tiếp theo”.

Bộ Tài chính cho hay, theo số liệu Tổng cục Thống kê cung cấp, chỉ số CPI tại thời điểm cuối tháng 12/2019 so với thời điểm 1/7/2013 đã tăng 23,2%.

Căn cứ quy định trên, Bộ Tài chính thấy cần thiết phải nghiên cứu điều chỉnh mức GTGC của thuế thu nhập cá nhân. Vì vậy, Bộ Tài chính xin ý kiến rộng rãi với các bộ, ngành để trình Chính phủ dự thảo nghị quyết về điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân.

Dự thảo dự kiến từ kỳ tính thuế năm 2020, mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế tăng từ 9 triệu đồng lên mức 11 triệu đồng/tháng. Còn mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc từ 3,6 triệu đồng lên 4,4 triệu đồng/tháng.

Ngưỡng tăng quá nhỏ

Bình luận về ngưỡng thu thuế TNCN lên 2 triệu đồng/tháng, chị Huyên Phạm (Linh Đàm) cho biết, ngưỡng tăng này quá nhỏ so với mức chi thực tế. “Năm 2013 mức chi tiêu rất khác so với năm 2020. Nuôi ăn một gia đình 4 người năm 2013 chỉ cần 15 - 20 triệu/tháng là đủ. Chứ năm 2020, mức này phải lên 30 triệu đồng/tháng. Vậy mà việc tăng ngưỡng thu thuế cứ dền dứ lại còn chậm chạp. Giảm có được bao nhiêu đâu” - chị Huyên Phạm phàn nàn.

Cũng theo chị Huyên Phạm, chi phí cho một người phụ thuộc như trẻ em đi học bây giờ tối thiểu cũng phải 7 triệu đồng/tháng, vậy mà dự thảo lại ràng buộc ở mức 4,4 triệu đồng/tháng. “Đây là mức không hợp thời chút nào” - chị Huyên Phạm nhận định. Với mức điều chỉnh này, số thuế phải nộp sẽ được giảm cho mọi đối tượng nộp thuế, trong đó mức độ giảm số thuế phải nộp của nhóm người nộp thuế ở bậc thấp sẽ cao hơn so với những người nộp thuế ở bậc cao. Và mức thay đổi sau điều chỉnh không nhiều

Lấy ví dụ, theo quy định hiện hành, người có thu nhập đến 15 triệu đồng/tháng (có 1 người phụ thuộc) phải nộp thuế ở mức 120.000 đồng/tháng (0,8% thu nhập) thì theo mức GTGC mới sẽ không phải nộp thuế.

Người nộp thuế có thu nhập đến 20 triệu đồng/tháng (có 1 người phụ thuộc) theo quy định hiện hành nộp thuế TNCN là 490.000 đồng/tháng (tương đương 2,5% thu nhập) thì theo mức GTGC mới sẽ nộp thuế TNCN là 230.000 đồng/tháng (1,2% thu nhập), giảm hơn 48% số thuế phải nộp so với hiện hành.

Còn đối với một người có thu nhập 30 triệu đồng/tháng (có 1 người phụ thuộc), với mức giảm trừ gia cảnh 9 triệu đồng/tháng, phải đóng thuế thu nhập cá nhân là 2,55 triệu đồng (trường hợp không có người phụ thuộc). Với mức giảm trừ gia cảnh mới, người này sẽ chỉ cần nộp 2,15 triệu đồng (giảm 400.000 đồng).

Những người nộp thuế ở bậc cao, ví dụ người có thu nhập 70 triệu đồng/tháng (có 1 người phụ thuộc), hiện đang nộp thuế ở mức 11.370.000 đồng/tháng (16,2% thu nhập), khi chuyển sang thực hiện mức GTGC mới, số thuế phải nộp là 10.530.000 đồng (15% thu nhập), giảm khoảng 7% số thuế phải nộp so với hiện hành.

Ngưỡng tăng nào mới phù hợp?

Đánh giá về ngưỡng tăng thuế TNCN do Bộ Tài chính đề xuất, TS Lê Đạt Chí - Phó trưởng khoa Tài chính (Trường ĐH Kinh tế TPHCM), nhận định GDP bình quân đầu người trong hơn 6 năm qua đã gia tăng mạnh cho thấy đời sống và mức chi tiêu của người dân cũng tăng lên.

Mức GTGC đối với người nộp thuế cần phải tăng tương ứng vì nếu không lại khiến người dân nghèo hơn. Đó là chưa kể hiện nay nhiều nước đang hướng đến nền kinh tế chi tiêu để tạo động lực phát triển thì Việt Nam cũng nên đi theo hướng này. Theo ông Chí, chính sách cần khuyến khích người dân chi tiêu hoặc tái đầu tư vào giáo dục, nâng cao dân trí để góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng năng suất lao động quốc gia.

Luật sư Trần Xoa - Giám đốc Công ty luật Minh Đăng Quang cho rằng, nên tăng gấp đôi mức GTGC so với hiện nay cho thỏa đáng, lên 18 triệu đồng đối với người nộp thuế và 7,2 triệu đồng đối với người phụ thuộc mỗi tháng. Đồng thời, cần bỏ bớt bậc và giãn các bậc thuế TNCN hiện nay cũng như nên quy định mức giảm trừ tương ứng theo mức lương cơ sở để dễ thực hiện, không cần phải thay đổi chỉnh sửa”.

Còn theo chị Thu Trang (Định Công, Hà Nội) – người vừa đóng vai trò một thu nhập chính trong gia đình, vừa là nội trợ - ngưỡng đóng thuế phải 15 triệu đồng trở lên mới phù hợp. Đồng thời cần giãn khoảng cách thu nhập đóng thuế so với hiện tại.

“Nếu lúc trước cứ 5 triệu lại tăng lên một mức đóng thuế mới thì nay nên giãn ra, khoảng từ 7 - 9 triệu đồng cho mỗi mức. Bởi bây giờ mức lương dưới 30 triệu không được xem là người có thu nhập cao nữa” - chị Trang nhận định.

Báo cáo từ Bộ Tài chính ngày 28/2 cho thấy số thu về thuế TNCN luôn tăng qua từng năm. Cụ thể năm 2017 tăng 120% so với năm 2016, năm 2018 tăng 124% so với năm 2017, năm 2019 tăng 108% so với năm 2018. Nếu xét về số thu tuyệt đối thì năm 2016 số thu từ thuế này đạt 49.152 tỷ đồng thì đến hết năm 2019 ước đạt 79.219 tỷ đồng, tăng thêm hơn 30.000 tỷ đồng, tương ứng tăng hơn 61%.

Thậm chí, nếu so với số thuế TNCN năm 2010 chỉ đạt khoảng 26.000 tỷ đồng thì con số thu này đến nay đã tăng gấp 3 lần. Đồng thời, tổng số người thuộc diện nộp thuế TNCN từ hơn 4,38 triệu người vào năm 2016 đến hết 2019 là 6,88 triệu người.

Theo Giáo dục và Thời đại

https://giaoducthoidai.vn/thoi-su/du-thao-dieu-chinh-thue-thu-nhap-ca-nhan-qua-nho-so-voi-thuc-te-4068664-b.html